মনুর বিধান ও কিছু কথা

Usage of words in day-to-day life (3)

FOOD

Rice (uncooked)--  तण्डुलः, fried Rice—भर्जित-तण्डुलम्,  Boiled rice—अन्नम्,

flattened rice/Beaton rice—चिपिटकः ,  
parched rice--  मुर्मुरः, पृथुकः,  

Egg—डिम्बम्, fish—मत्स्यः,  pulse—सूपः,  
curry—व्यञ्जनम्,   meat—मांसम्,

bread—रोटिका,  flour—गोधूमचूर्मम्,  tea—चायम्,   curd—दधि,  pilau—पलान्नम्,  

cake—फुल्लपुरः, honey—मधु,  biscuit—पुपः,  
sugar—शर्करा,  loaf—अपुपः, 

wheat—गोधूमः, casein—अमीक्षा, 
sauce—सन्ध्यानिका, jam—फलपाकः, 
 jelly—श्यानद्रव्यम्,

cream—क्षीरसरः,  molasses—गुडः, wine—मद्यम्, cheese—किलाटः, दधिजम्,  

foul—कुक्कुटमांसम्,  mutton—मेषमांसम, छागमांसम्, Roasted meat—शूल्यमांसम्, 

biriyani— पलान्नम्, vegelable biriyani—शाकान्नम्, butter—नवनीतम्, butter-milk—तक्रम्,

chapatti—चर्पटी,  chatni—लेह्यम्, उपसेवनम्,  chewing gum—चर्व्यम्,  chocolate—कपिशामिष्टम्, coco—कापिशम्,  cream—शरः, सन्तानिका,  
diet—पथ्यम्, fried grain—भृष्टान्नम्,

 fried vegetable—भर्जः,  heavy meal—गुरुभोजनम्,   ice-cream—पयोहिमम्,  juice—रसः,  
hotchpotch (khichdi)—सुपान्नम्, कृसरा,  
lollypop—लालापकः,   lemon syrup—लिम्बुपानकम्,

light meal—लघुभोजनम्,   omelette—अण्डापुपः, parched grains—लाजाः,

popcorn—मर्ककलाजाः,  porridge—दलितकम्,  
salad—शाकलादः,  sambar—आम्लसूपः,

sandwich—कर्तपूरः,  soup—सूपः,  tiffin—उपाहारः,  toffee--  मिष्टिका.

DRESSES

Dress--  परिचिछदः,  cloth—वस्त्रम्,  Dhoti—साटः, धौतम्,  apron—पुरश्छदः,

badge—लक्षकम्,  banian—आङ्गिकम्, 
bedcover—शयनच्छदः,  bedsheet—शय्यावस्त्रम्,

Belt—कटिबन्धः, blanket—कम्बलः,  
buckle (a camp)—सन्धरः, Button—कुड्मम्,

button-hole—कुड्मरन्ध्रम्,  cap—टोपिका, शिरस्त्राणम्,  hat— शिरस्त्राणम्,  fez-- शिरस्त्राणम्,

Turban— उष्णीषः, shawl—शीतवस्त्रम्, wrapper—उत्तरीयवसनम्, Scarf—चैलम्, चोलकः, towel—प्रोञ्छः, गात्रमार्जनी,   chappal—पादत्रम्, comb—कङ्कतः, कङ्कतिका,  curtain—तिरस्करणी,  frock—वासा,

full shirt—पूर्णबाहम्, half shirt—युतकम्, 
pocket—गोहः, Guernsey—लघुपरिच्छदः,

trousers— पदीनम्, kurta—चोलः,  
underwear—अन्तरीयम्,  pyjama—पादयामः,  pantaloons—जङ्घावस्त्रम्, 
upper garment—उत्तरीयम्, glove—हस्तपः,
Group uniform—गणवेषः, half pant—ऊरुकम्,  handkerchief—करवस्त्रम्,

मुखमार्जनी, comforter—गलबन्धः, 
Helmet— शिरस्त्राणम्,  jacket—कञ्चुकः, निचुलः,

jersey—अङ्गिकम्,  kitty cap—शिरोजालिका,  mosquito net—मशहरी,

muffler— गलपट्टः, necktie—कण्ठबन्धः,
overcoat—प्रावारः, petticoat—चण्डातकम्, शाटकः,

skirt—घर्घरी, raincoat—वर्षत्रम्,  ribbon—केशबन्धः, सुचीरम्, Saree—शाटी, शाटिका,

blouse—चोलिका, अन्तर्वासः,  bodice—अङ्गिका,  Chemise—चोलः,

shoes—उपानहौ, socks—पादच्छदः,  
sandal (wooden)--पादुका, sweater—स्वेदित्रम्, स्वेदलकम्,   table cloth--  पटलच्छदः, 
spectacles—उपनेत्रम्, pillow—उपाधानम्, quilt—तूलिका, 
mattress—तल्पः।

CONVEYANCE

Aeroplane—विमानम्,  ambulance—रोगिवाहनम्,   auto-rickshaw—ईर्यवह्यम्,  

bicycle—द्विचक्रयानम्,   boat—तरणी, नौः,   
bus—सर्वयानम्,   luxury bus—विलासयानम्, 

chariot—रथः, car—यानम्, police car—रक्षियानम्,  cart—शकटम्,   double decker—द्वितलशकटम्,

 hand cart—हस्तशकटम्,   ferryboat—तरणी,  helicopter—उदग्रविमानम्,  jeep—दुर्गयानम्,

jet aircraft—क्षिप्रविमानम्,  lorry—भारयानम्,  
motor (engine)—ईरित्रम्, motor-bike—ईर्यचक्रम्,  pram—शिशुयानम्,  private carrier—स्वीयबाहनम्,  public carrier—लोकवाहनम्,

raft (a float)—उडुपः,  rickshaw—वह्यम्,  
school bus—शालायानम्,  scooter—स्कुन्दकम्,

ship—पोतः,  steamer—वाष्पपोतः,  
submarine—जलान्तर्गा,  tank (military)—विचक्रम्,

tanker (oil)--तैलवाहनम्,  taxi—भाटकयानम्,  
train—संयानम्,  goods train—भाण्डसंयानम्,

tractor—कर्षित्रम्,  trailer—अनुयानम्,  
tramcar—रथ्यायानम्,   trolley—पस्तवाह्यम्,

truck—भाण्डयानम्,  van—यानम्, वाहनम्, 
postal van—प्रेषवाहनम्,  wheelbarrow—एकचक्रम्।

ATHELETICS

Run—धावनम्,  race—धावनिका,  
long distance running—दूरधावनम्,

 short distance running—ह्रस्वधावनम्, 
100 metre run—शतमान-धावलम्,

road race—मार्गधावनम्, circuit race—परिधावनम्,  relay race—पुरःसारिका,

hurdles—अन्तरायः, अन्तराय-धावनम्,  
sprint—प्रधावनम्, Jump—लम्फः,

high jump—उच्चलम्फः, long jump—प्रलम्फः, दीर्घलम्फः,  triple jump—त्रिलम्फः,

throw—निक्षेपः, shot put—गोलक्षेपः,  hammer—घनः, discuss—घनक्षेपः,

Discus throw—चक्रक्षेपः, javelin—प्रासः, 
javelin throw—प्रसनम्, प्रासक्षेपः,

pole—वलकः, vault—उत्प्लवः,
pole vault—वलकोत्प्लवः, उल्लङ्घनम्,

Walk—द्रुतचारः, tug of war—रज्जुकर्षः, कर्षणिका।

GAMES AND SPORTS

Basketball--शिक्यकन्दुकः, football--पादकन्दुकः, पत्कन्दुकः,  volleyball—अपातकन्दुकः,

hockey—यष्टिकन्दुकः, handball—हस्तकन्दुकः,  rugby—मर्दकन्दुकः,  billiards—गुलिशङ्कुः,

golf—द्रुगुलिका, क्षेत्रगुलिका,   cricket—वल्लकन्दुकः, फालका,  bat—वल्लः, batsman—वल्लकः,

batting—वल्लनम्,  badminton—पिच्छकन्दुकः,  shuttlecock—पतङ्गः,  tennis—लानम्,

table tennis—पटलानम्, पटललानम्,  racket—ताडनी, match—मेलः, set—कुलकम्,

game—खेलः, points—गुणाः, court—प्राङ्गणम्, 
field, ground—क्षेत्रम्, service—अर्पः,

team—दलः, side—पक्षः, duration—अवधिः, 
weight lifting—भारोत्तलनम्,

skating—लोठचारः, body building—भारव्यायामः, barbells—भारदण्डः,

dumbbell—द्विमुण्डः, swimming—सन्तरणम्, तरणम्, swimming pool—तरणकुण्डम्, सन्तरणी, 

swimmer—तरकः, तरिका, stroke—तरः, 
back stroke—पृष्ठतरः, breast stroke—वक्षस्तरः,

crawl—सर्पणम्, butterfly—पतङ्गतरः, 
dolphin—शिंशुकतरः, diving—प्लवनम्, प्लवः,

back dive—पृष्ठप्लवः, lifebuoy—रक्षाप्लवः, 
lifeboat—रक्षातरिः, wrestling—मल्लयुद्धम्,

boxing—मुष्टियुद्धम्, judo—जोडिका। Card—पत्रक्रीडा, Dice—अक्षः, chess—चतुरङ्गम्,

carom—चक्रिका, ludo—उपाक्षक्रीडा.